Giải đáp thắc mắc về cấp bù học phí theo quy định mới nhất 2026

Quy trình và căn cứ pháp lý cấp bù học phí hiện hành

Việc cấp bù học phí cho học sinh, sinh viên là một chính sách quan trọng nhằm hỗ trợ giảm gánh nặng tài chính cho các gia đình, đặc biệt là những đối tượng thuộc diện chính sách hoặc có hoàn cảnh khó khăn. Theo quy định hiện hành, căn cứ pháp lý chính để thực hiện chính sách này bao gồm Nghị định số 81/2021/NĐ-CP và các văn bản sửa đổi, bổ sung liên quan.

Theo khoản 3 Điều 23 của Nghị định 81/2021/NĐ-CP, trách nhiệm của Phòng Lao động - Thương binh và Xã hội cấp huyện là rất rõ ràng. Cơ quan này có nhiệm vụ căn cứ vào mức trần học phí được quy định, số lượng đối tượng được miễn, giảm học phí để lập danh sách, thẩm định và tổng hợp, xây dựng dự toán kinh phí. Dự toán này sau đó được gửi lên cơ quan tài chính cùng cấp để tổng hợp và trình cấp có thẩm quyền phê duyệt.

Đồng thời, các Phòng này cũng cần gửi hồ sơ lên Sở Tài chính và Sở Lao động - Thương binh và Xã hội để họ tổng hợp và tham mưu cho Ủy ban nhân dân cấp tỉnh bố trí nguồn kinh phí cần thiết. Điều này đảm bảo sự phối hợp chặt chẽ giữa các cấp, các ngành trong việc triển khai chính sách an sinh xã hội.

Cấp bù học phí theo nghị định nào là câu hỏi được nhiều người quan tâm. Hiện nay, các quy định về cơ chế thu, quản lý học phí, chính sách miễn, giảm học phí và hỗ trợ chi phí học tập chủ yếu dựa trên Nghị định 81/2021/NĐ-CP. Tuy nhiên, vào ngày 31/12/2023, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 97/2023/NĐ-CP về việc sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định 81/2021/NĐ-CP. Nghị định mới này đã cập nhật và quy định mức trần học phí cho năm học 2023-2024 tăng lên đối với các cơ sở giáo dục nghề nghiệp công lập so với năm học 2021-2022.

Xử lý trường hợp cấp thiếu tiền cấp bù học phí

Trường hợp một cán bộ công tác tại phòng Lao động - Thương binh và Xã hội huyện đã duyệt mức cấp bù học phí cho sinh viên theo mức trần học phí của năm học 2021-2022, nhưng sau đó nhận thấy đã cấp thiếu do mức thu thực tế của nhà trường theo lộ trình học phí năm học 2023-2024 là cao hơn. Khi Sở Tài chính đã quyết toán xong tiền cấp bù học phí kỳ I với Bộ Tài chính, câu hỏi đặt ra là liệu có được bổ sung tiền để cấp cho sinh viên đã cấp thiếu hay không.

Về vấn đề này, cần xem xét kỹ lưỡng các quy định tại Điều 26 của Nghị định số 81/2021/NĐ-CP. Điều này quy định về nguồn kinh phí thực hiện chế độ miễn, giảm học phí, hỗ trợ chi phí học tập. Nguồn kinh phí này được giao trong dự toán chi sự nghiệp giáo dục, đào tạo và dạy nghề hàng năm theo phân cấp ngân sách nhà nước hiện hành. Ngân sách trung ương có vai trò hỗ trợ các địa phương khó khăn trong việc thực hiện các chính sách an sinh xã hội.

Thủ tướng Chính phủ cũng đã ban hành Quyết định số 127/QĐ-TTg ngày 24/01/2022 về nguyên tắc hỗ trợ có mục tiêu từ ngân sách trung ương cho ngân sách địa phương để thực hiện các chính sách an sinh xã hội do Trung ương ban hành giai đoạn 2022-2025. Theo đó, các tỉnh được hỗ trợ cân đối ngân sách từ ngân sách trung ương sẽ nhận được hỗ trợ tối đa 100% nhu cầu kinh phí tăng thêm để thực hiện các chính sách này, bao gồm cả kinh phí thực hiện chính sách cấp bù học phí.

Trong trường hợp đã quyết toán và gặp sai sót trong quá trình cấp bù, việc bổ sung kinh phí cần tuân thủ quy trình điều chỉnh ngân sách theo quy định của Luật Ngân sách nhà nước và các văn bản hướng dẫn thi hành. Thông thường, các trường hợp điều chỉnh, bổ sung ngân sách sau quyết toán sẽ phức tạp hơn và cần có sự phê duyệt của cấp có thẩm quyền, có thể thông qua các thủ tục điều chỉnh dự toán hoặc bổ sung ngân sách trong kỳ kế hoạch tiếp theo, tùy thuộc vào quy định cụ thể của địa phương và Bộ Tài chính.

Các loại hình cấp bù học phí khác

Ngoài cấp bù học phí cho học sinh tốt nghiệp THCS học lên trung cấp, chính sách này còn áp dụng cho nhiều đối tượng và cấp học khác nhau. Ví dụ, cấp bù học phí mầm non và cấp bù học phí tiểu học cũng là những chính sách quan trọng nhằm đảm bảo công bằng trong giáo dục, đặc biệt là tại các khu vực khó khăn hoặc đối với các gia đình có hoàn cảnh đặc biệt.

Bên cạnh đó, các cơ sở giáo dục nghề nghiệp, bao gồm cả các hình thức đào tạo như cấp bù học phí mimosa online (nếu có chương trình đào tạo và quy định áp dụng), cũng có thể được hưởng các chính sách hỗ trợ học phí tương tự. Mục tiêu chung là khuyến khích người học tham gia vào các chương trình đào tạo nghề nghiệp, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực cho xã hội.

Việc hiểu rõ các quy định về cấp bù học phí theo nghị định nào và các quy trình liên quan sẽ giúp các cơ quan quản lý, nhà trường và người học thực hiện đúng quyền và nghĩa vụ của mình, đảm bảo chính sách được triển khai hiệu quả, đúng đối tượng và đúng quy định.

Lời khuyên cho các đơn vị và người học

Để đảm bảo quy trình cấp bù học phí diễn ra suôn sẻ và đúng quy định, các cơ sở giáo dục và các phòng ban liên quan cần:

• Thường xuyên cập nhật các văn bản pháp luật mới nhất về chính sách học phí và cấp bù.
• Rà soát kỹ lưỡng quy trình thẩm định, phê duyệt hồ sơ để tránh sai sót, đặc biệt là trong việc xác định mức học phí áp dụng.
• Chủ động làm việc với các cơ quan tài chính để đảm bảo nguồn kinh phí được bố trí kịp thời và đầy đủ.
• Đối với người học, cần chuẩn bị đầy đủ hồ sơ theo yêu cầu và theo dõi sát sao tình hình xử lý hồ sơ của mình. Nếu phát hiện có sai sót, cần kịp thời phản hồi để được điều chỉnh.

Việc tuân thủ các quy định và phối hợp chặt chẽ giữa các bên liên quan sẽ giúp chính sách cấp bù học phí phát huy tối đa hiệu quả, hỗ trợ thiết thực cho người học và góp phần nâng cao chất lượng giáo dục, đào tạo.